Metaverse Nedir? Metaverse Hakkında Tüm Detaylar

Her ne kadar Mark Zuckerberg’in Facebook firmasının adını “Meta” olarak değiştirdiği konuşmasında popülerleşen bir kavram olarak öne çıksa da aslında Metaverse, hayatımıza yeni giren bir kavram değil. Metaverse kavramının popüler kültürde ilk olarak 1992 yılında Neal Stephenson’ın bilim kurgu türündeki kitabı olan Snow Crash isimli yapıtta kendine yer edinmiştir. Fakat teknolojinin hızlı gelişimi, özellikle iletişim ve internet alanındaki yeni gelişmelerle birlikte “Metaverse” kavramı günümüzde çok farklı bir anlam ifade ediyor. Metaverse nedir sorusuna tek bir yanıt vermek mümkün değil. Bu yüzden biz de daha net ifade edebilmek için madde madde anlatacağız.

İletişimin Geleceği: Metaverse Her Şeyi Değiştirecek mi?

Metaverse kavramı için kısa ve basit bir tanım yapmak gerekirse, kullanıcıların fiziksel dünyanın sınırlarını ortadan kaldırmaya yönelik üç boyutlu sanal bir evren yaratma vizyonudur. Kapsamıyla alakalı en detaylı açıklamayı bu zamana kadar Facebook’un kurucusu olan Mark Zuckerberg yapmıştır. Ona göre Metaverse, kullanıcıların sınırsız bir dünya içerisinde tüm sosyal davranışlarını yeniden inşa edecekleri sanal bir evrendir. Fakat Metaverse sadece Facebook’un (Yeni adı ile Meta) sahip olduğu bir ekosistem değildir. Nvidia’dan Microsoft’a kadar birçok firmanın Metaverse ile alakalı çalışması mevcut. Üstelik bu tarz çalışmalar ilk VR gözlükleri lanse edildiğinden beri sürdürülüyor.

Daha detaylı ele almak gerekirse Metaverse, kullanıcılara VR gözlükleri aracılığıyla uçsuz bucaksız ve entegre bir sanal dünya kurmak isteyen bir trend. Sadece oyun deneyimi için değil sağlıktan eğitime, turizmden sanata kadar birçok endüstrinin Metaverse teknolojisi ile evrimleşmesi bekleniyor. Silikon Vadisi’ndeki büyük teknoloji girişimlerini sanal evrende toplantı denemelerine başladılar bile.

Web 3.0’ın Doğuşu – Metaverse Oyunun Kurallarını Baştan Yazıyor

Teknolojinin tüm alanlarında olduğu gibi şüphesiz internetin hayatımızdaki konumu ve vaat ettiği kolaylıklarda da ciddi değişimler meydana geldi. Özellikle World Wide Web olarak adlandırdığımız, anlık olarak bilgiye erişmemizi sağlayan bu uçsuz bucaksız dünya ilk ortaya çıktığı zamandan çok daha büyük potansiyeller vaat ediyor. Henüz Web 2.0 olarak adlandırılan dönemdeyken Web 3.0’ün ayak seslerini Metaverse ile duyuyoruz.

Web 1.0’da kullanıcıların pasif olduğu, internet içeriklerinin son derece kısıtlı olduğu bir dünyada kısıtlı içerikleri tükettiği bir atmosfer mevcuttu. Web 2.0’da bu tamamen değişti. Büyük sosyal medya platformlarının hayatımıza girmesiyle kullanıcılar aynı zamanda içerik üretici oldu. Aynı zamanda sadece içerik üretmekle kalmayan kullanıcılar, Web 2.0’ın büyüleyici olanakları sayesinde içerikleri paylaşabiliyor, paylaşılan içeriklerle etkileşime girebiliyor ve kendini daha önce hiç olmadığı kadar iyi ifade edebiliyordu.

Peki Metaverse’in en büyük vaadi olan Web 3.0 ne tam olarak neyi değiştirecek? Web 3.0 ne gibi yenilikçi teknolojileri getirecek ve kullanıcı deneyimine ne gibi etkileri olacak. Web 3.0’ın sonsuz potansiyeli hakkında söyleyecek söz bitmez. Fakat özet geçmek gerekirse yeni Web 3.0’ın, Web 2.0’ın en büyük zafiyetini kökünden çözmesi bekleniyor. Güvenlik ve merkeziyetçilik.

Web 3.0 ile Merkeziyetçi Yapılara Son

Web 2.0 insanlığa iletişim ve sosyal etkileşim anlamında büyük katkılar yapsa da ne yazık ki merkeziyetçilik büyük sorundu. Sosyal medyanın gücüne sahip olan şirketler tüm ekosistemi tekelleştirerek büyük veri yığınlarına sahip olabiliyorlar. Örneğin Facebook, 2 Milyar kullanıcının datasına sahip bir platform ve bu, ABD hükümeti ve Birleşmiş Milletler de başta olmak üzere birçok organizasyonu kaygılandıran bir durum. 2016 ABD seçimlerinde, Facebook’un ellerindeki kullanıcı verisini kullanarak seçimleri ne şekilde manipüle ettiğine dair büyük bulgular var.

Bu durumda da Web 3.0’ün en büyük vaadi bu tarz merkezi platformlar yerine merkezi olmayan, kullanıcı verilerinin tamamen şifrelenerek güvence altına alındığı bir ekosistem kurmaktır. Blok zinciri teknolojisi ile entegre çalışacak bir ekosistem olan Web 3.0, tüm işlemlerin şifrelendiği, kişiden kişiye hiçbir şekilde izlenemeyecek veri akışlarının olduğu bir altyapı vaat etmektedir. Metaverse ile entegre bir şekilde ilerletilmesi beklenen bu yapının internet kullanım davranışlarımızı köklü bir şekilde değiştirmesi beklenmektedir.

Adem Aksu

Turkish Developer

Bir cevap yazın